In de gezellige winkelstraat van het Noord-Hollandse dorp Krommenie is lijstenmakerij Slort gevestigd. De winkel hangt vol met prachtige schilderijen met daaromheen nog mooiere lijsten.  “Ik had vroeger nooit gedacht dat ik nu een lijstenmakerij zou hebben. Zo zie je maar hoe gek het leven kan lopen,” vertelt eigenaresse Jolanda Nijdam. 

jolanda 2“Vanaf mijn 15e werkte ik in de lijstenmakerij van Jan en Mieke Slort om bij te verdienen,” vertelt Jolanda. “Via mijn schoonzus kwam ik aan het baantje en Jan heeft mij het ambacht geleerd. Destijds was Jan echt een vaderfiguur voor mij en ik had het erg naar mijn zin op mijn werk. Na de middelbare school ben ik bewegingswetenschappen gaan studeren aan de Rijksuniversiteit Groningen, maar in de weekenden bleef ik werken in de lijstenmakerij. Na het afronden van mijn studie heb ik als senior onderzoeker in de bio-medische natuurwetenschappen gewerkt bij Erasmus Universiteit Rotterdam en als assistent onderzoeker bij Rijksuniversiteit Groningen. Maar ik kwam er al snel achter dat het beroep onderzoeker niks voor mij is. Ik heb ontslag genomen, ben gaan reizen en heb in de thuiszorg gewerkt. Jan grapte altijd al dat ik zijn zaak wel kon overnemen, maar ik had nooit gedacht dat dit ooit werkelijkheid zou worden.”

“In 2005 heb ik de lijstenmakerij overgenomen en ik ben ontzettend blij dat ik dit besluit genomen heb. Elke klant heeft een bijzonder verhaal en het klantcontact vind ik erg leuk. De kunststukken die ik inlijst zijn meestal waardevol voor de klanten en ik vind het leuk om bij te kunnen dragen aan datgene waar zij waarde aan hechten.” Terwijl Jolanda aan het vertellen is, loopt er een klant de lijstenmakerij binnen. Het is de dominee van Krommenie en ze zegt: “Ik kom hier al jaren om mijn schilderijen in te lijsten en ik vind het zo’n leuke zaak. De mogelijkheden voor de lijsten zijn eindeloos en Jolanda neemt echt de tijd voor je. Dat vind ik erg prettig.”

Nadat de klant de winkel weer verlaat vraag ik Jolanda of haar ambacht nog populair is onder jongeren. “Het vak zal altijd blijven bestaan, maar ik merk wel dat het ambacht minder populair wordt,” antwoordt ze. “Tegenwoordig laten veel mensen hun kunst inlijsten via internet. Persoonlijk zou ik iets kostbaars, zoals een trouwfoto, een rouwfoto of een waardevol schilderij niet zomaar opsturen naar een onbekende webwinkel. Daarom hecht ik waarde aan mijn fysieke winkel. De coronacrisis heeft voor mij wel een positieve invloed gehad. Veel mensen hebben nu meer tijd om kunst te maken, ruimen de zolder op waar ze bijvoorbeeld oude schilderijen tegenkomen en houden meer geld over om uit te geven aan kunst.”

Lijstenmakerij 2Lijstenmakerij 1

“Mijn kunst koop ik in op gevoel,” vertelt Jolanda verder. “Meestal ga ik voor kunstwerken die lekker vrolijk zijn met veel kleur. Daar houden mijn klanten ook van. Toen ik naar dit nieuwe pand verhuisde wilde ik het gelijk goed aanpakken en daarom heb mijn hele winkel verlicht met daglichtlampen. Ik ben erg gevoelig voor licht en merk dat ik mij veel prettiger voel nu ik onder daglichtlampen werk. Mijn lampen branden de hele dag en deze daglichtlampen zijn veel duurzamer zijn normale tl-lampen. Dat had ik niet verwacht. In het oude pand, waar gewone tl-buizen hingen, liepen klanten vaak naar het raam of naar buiten om de echte kleuren van de kunstwerken te zien. Ik werk met witte passe-partouts die heel subtiel van elkaar verschillen. Onder ledlampen is dit verschil lastig te zien, maar onder de volspectrum daglichtlampen zie ik het verschil gelijk. Ook werk ik niet meer in mijn eigen schaduw, dus ik vind de daglichtlampen echt ideaal.”

jolanda Terwijl Jolanda mij het kleurverschil van de verschillende passe-partouts onder de daglichtlampen laat zien, komt er een oudere dame binnenlopen. Ze laat haar borduurstukje aan Jolanda zien en vertelt: “Ik wil hier graag een roze lijstje omheen, zodat ik het naar mijn dochter kan sturen. Ze woont in Engeland en is in verwachting.” “Ach wat leuk, gefeliciteerd!” antwoordt Jolanda en samen zoeken ze een mooie roze lijst uit. Nadat de dame de winkel heeft verlaten zegt Jolanda: “De lijstenmakerij bestaat nu 33 jaar. Ik hoop dat ik nog een hele tijd in dit pand kan blijven en het persoonlijke klantcontact kan behouden. Dan ben ik het gelukkigst.”

Meer weten over de lijstenmakerij? Kom langs op zuiderhoofdstraat 79 in Krommenie.

De lampen op de foto’s: https://www.natuurlicht.nl/biodynamische-dagritme-led/baron-38-watt-detail.html

Tekst: Elise Spiering